Haber

Yozgat’ta Bitkilerde Görülmeye Başlayan Hastalıklar

SEYFİ ÇELİKKAYA

YozgatBozok Üniversitesi Ziraat Fakültesi Bitki Koruma Anabilim Dalı Öğretim Üyesi Dr. Ali Endes, “Kültürel uygulamalara daha çok ağırlık verilen bir durumda olmamıza rağmen maalesef artık kademeli olarak kimyasal ilaçlamalara geçmemiz gerekiyor. Bunun nedeni pas hastalıklarının artması. Artık geçmiş yıllara göre daha yoğun bir şekilde karşılaşılıyor. Spike kısmına geçmeden önce bu işin üstesinden gelinmeli.”

Yozgat 2017 yılında yağışların artmasının ardından bitkilerde hastalıkların görülmeye başladığı bildirildi. Yozgat Bozok Üniversitesi Ziraat Fakültesi Bitki Koruma Bölümü mantar (fungal) hastalıkları Öğretim Üyesi Dr. Ali Endes, bitkilerde görülen hastalıklar ile hastalığın bulaşmadan önce çaba gösterilmesi gerektiğine işaret ederek uyarılarda bulundu.

“PAS HASTALIKLARINA DAHA FAZLA MUTLUYUZ”

Bitkilerde “pas hastalıkları” ve “benekli yaprak lekesi” hastalıklarının yoğun olarak görüldüğünü belirten Endes, şunları kaydetti:

“Hastalığın bu yıl bu kadar yaygın olmasının başlıca nedenlerinden biri, ilimizin önceki yıllara göre oldukça fazla yağış alması ve devam eden yağışların hastalığın ortaya çıkmasını teşvik eden önemli etkenlerden biri olmasıdır.

Buradaki çiftçilerimiz pas hastalığını daha önce biliyordu. Ancak havaların sıcak olması Nisan veya Mayıs aylarında ilaçlama gerektirmez. Ancak şu an gördüğünüz gibi mayıs ayını bitirdik ve hava hala yağışlı. Bu nedenle artık bölgemizde istemiyoruz, kültürel uygulamaların daha ağır geldiği bir durumda olmamıza rağmen maalesef kademeli olarak kimyasal ilaçlara başvurmak zorunda kalıyoruz.

Bunun nedeni pas hastalıklarının artık geçmiş yıllara göre daha şiddetli bir şekilde karşımıza çıkmasıdır. Bunun başak kısmına geçmeden önce denenmesi gerekiyor. Merkez ilçe olarak Yozgat’ımız henüz diğer kısma geçmemiş olabilir. Ancak sıcaklığın daha fazla hissedildiği Yerköy gibi rakımların daha düşük olduğu bölgelerde ani yükselmeler nedeniyle pas ilaçlaması yapılmasını tavsiye ederiz. Pas hastalıkları ve septoria hastalığının Sorgun’da yaygın olduğu bilgisini alıyoruz.

“PASLANMAZ ÇEŞİTLER KULLANMALIYIZ”

Öncelikle paslanmaya dayanıklı çeşitler kullanmamız gerekiyor. Tekirdağ ya da Akdeniz bölgesi gibi bölgelerden çok Ankara ya da Tokat ya da Eskişehir yani İç Anadolu’da yetiştirilmiş çeşitlere öncelik vermemiz gerekiyor. O halde sık dikimden kaçınmalıyız, çünkü sık dikimlerde hastalığa yakalanma oranı bitkilerde hastalığa yakalanma oranını artırıyor. Ürün rotasyonu, bence en değerli şey gübreleme. Günümüzde azotlu gübreleme konusunda çok dikkatli olmamız gerekiyor. Çünkü daha fazla azotlu gübreleme yaptıysanız bitkiler hastalığa daha yatkın olacaktır. Pas doğrudan yeşil kısımlara yani doğrudan yapraklardan giren bir faktör olduğu için yeşil kısmı ne kadar çoğaltırsanız bitkilere hastalık bulaşma ihtimali o kadar artar. Bunların dışında neler oluyor? Eğer dediğim gibi hastalık bitkinin alt kısmından üst kısmına doğru hatasız ilerlemeye devam ederse her bir çiftçimizin en az on gün hava şartlarını takip etmesi gerekir çünkü bu on günlük hava şartlarında biz ne yapacağız? sıcaklık veya yağışın nasıl olduğunu belirleyip buna göre bir efor ve ilaçlama yapılacak mı? düşürülmeyecek mi? Bir karara varabilir ve buna göre ilaçlama önerebiliriz. Hastalığa uygun koşullarda etkinliği devam ederse, hiçbir ilaçlama yapılmaz ise yüzde 70, bazı durumlarda yüzde 80, yüzde 100’e varan verim kayıplarına neden olabilir çünkü veriminiz doğrudan başaklara gidecektir.

“Veri kaybı olabilir”

Havalar ısınacak ne de olsa İç Anadolu bölgesindeyiz. Haziran ayına girmemize sayılı günler kaldı. 10 Haziran’dan sonra sıcaklıkların artmasıyla birlikte pas etkisini kaybedecek. Dolayısıyla tek bir ilaçlama ile olabilecekler yüzde 30 veya yüzde 20’ye düşürülebilir ama hiç ilaçlama yapmazsanız, şartlar bu şekilde devam ederse en az yüzde 30, 40 oranında verim kaybı olabilir. yüzde ve yüzde 50; Başağı geçmemelidir. Şu anda arpada pasla karşılaşıyoruz. Buğdaydan biraz daha erken ortaya çıktıklarından, hastalığın arpada da ilaçlamaya ihtiyaç duyduğuna dikkat etmek yaygındır. Şu anda bir buğday tarlasındayız ve buğday tarlasında hiçbir şekilde ilaçlama yapılmadı, motor girmedi. Nerede görüyoruz? Yabani otlar, çavdar burada. Çavdar örneğimiz var, pası görüyor musun? Bu hastalık buğdaya geçer, arpaya geçer. Ekim yaparken ortadaki konukçuları yok etmek gerekir, paslar zorunludur, konukçu yani bitmezse yaşayamaz. Bu nedenle ara konukçular safephoto veya amaranth veya berberis türü bitkiler haline gelir ve bunları zahmetle uzaklaştırmamız gerekir. Buğday tarlası tamamen çavdarla dolu ve kaçsanız da ilaçlasanız da bu hastalık yenilenir çünkü pas hastalığımızda orta konakçıdır. Bu dönemde pas ilaçları vardır, bu ilaçlar uygun şekilde ilaçlanabilir. Teknoloji gelişiyor şu anda drone ile çiftçinin işine zarar verme korkusu varsa drone ile bu alanların ilaçlanmasını önerebiliriz.

“HAVALAR NEMLİ OLUYOR, HASTALIĞA UYGUN ŞARTLAR VAR”

“Bu yağışlarda yöresel adıyla ‘san’ dediğimiz nohut aslında nohut antrokunuzu yani ascochyta rabiei dediğimiz hastalığı teşvik edecek, nohutlar ekilmiş ve nohutlar tarlalarda 10-15 cm civarına gelmiş, yani 40 günde.Hava nemli ise nohutta ilk ilaçlama önerilir tavsiye ederim.Bu dönemde hava nemlidir hastalık için uygun şartlar vardır.Bu hastalık havadan bulaşır, bulaşabilir. nohut, bu durumda bir ilaçlama önerebilirim.

“BİTKİLER HASTALIKLANMADAN ÖNCE KORUYUCU ÖNLEMLERİ ALMALIYIZ”

Hastalık bitkilere gelmeden önce koruyucu önlemlerin alınmasını isteyen Endes, “Bitkilerde tedavi edici bir yöntem yok” diyerek şunları söyledi:

“Bitkiye bir hastalık gelmeden veya bitkiyi bir böcek istila etmeden önce bitkiyi savunmamız lazım. Bitkilere bulaşmadan önce koruyucu önlemler almalıyız, bizim ilaçlarımız da öyle. Şu anda burada pas hastalığı varsa orası uygulandığında hastalık durdurulur ama ilaç 10-15 gün içinde etkisini kaybedince patojen tekrar bulaşır.Nohut veya mercimek fark etmeksizin bir hastalık varsa bu hastalık bahçeye girmeden önce çabayı başlatmak gerekir. .Kültürel,biyofiziksel,biyoteknolojik,kimyasal olabilir ama ne yazık ki tesise geldikten sonra kimyasallar elimize kalıyor oda biraz masraflı oluyor test olabilir ama çok sağlıklı değil herkes tarafından bilinmektedir.Mantar hastalıklarının bu yıl görülme sıklığının yüksek olmasının en önemli nedenlerinden biri bölgemizin yani ilimizin önceki yıllara göre oldukça fazla yağış almasıdır.2022 yılında yaklaşık 68 milimetre yağış düşmektedir. Nisan’da ama bu sene 101, Nerden baksan Nisan’da iki kere yağmur yağdı. Mayıs ayına bakmayacağız, bu hastalıkların oluşmasının temel sebebi iki ay önceydi. İki ay önce bitkiler daha küçük, daha zayıf hastalıklara daha yatkındı ve yağmurlu iklim bize şimdi hastalıkların görünür halini getirdi.

“ŞİMDİ MÜCADELE DÖNEMİDİR”

Burada bir sorun yok çünkü henüz hasat dönemi geçmedi, başaklar şu anda yeni geliyor, buğdayın başakları. Bu başaklarda buğday, pas veya septoria gibi diğer mantar hastalıklarının pas hastalıkları ile bulaşmaması gerekir. Buraya geldiğinde ister ilaçla at, ister çöpe at, ne bir kazanç elde edersin ne de israf, boşuna uğraşmış olursun. Çiviyi geçmeden önce çaba göstermeliyiz. Şu anda tam çaba dönemi. Tarlalarda pas hastalığı görülürse çiftçilerimize zahmetsizce uğraşmalarını tavsiye edebiliriz. Çiftçilerimiz 7/24 tarlalarına gelecek, tarlalarına bakacak, ilacına bakacak, hastalıklarına bakacak ve karşılaştıkları ya da bilmedikleri bir şey olursa öncelikle devletimizin ilgili kurumları yönlendirecek. başta tarım ilçe müdürlükleri ve tarım ilçe müdürlükleri olmak üzere gerekli kurumlara gönderirler. Ziraat il müdürlüğü veya en önemlisi ilimizde Yozgat Bozok Üniversitesi Ziraat Fakültesi var, buraya gelip bütün hocalarımıza istedikleri gibi soru sorabilirler ve istedikleri cevapları alabilirler.”

Ali Endes; Bölgenin dikim döneminde bitkilerin görünür hale geldiği Mart, Mayıs ve Nisan aylarında hastalıklar açısından gözetim çıkışları gerçekleştirdiklerini vurguladı. Endes, “Şu anda uygulamalı eğitim olarak öğrencilerimiz de yanımızda. Öğrencilerimiz hastalıkları ve örnekleri bizden görerek birebir uygulama yapıyor. Buğday, arpa, şeker pancarı, hem çilek hem patates, yani hangi ilçede hangi iş yapılıyor ona göre biraz bilgi veriliyor” diye konuştu.

Kaynak: ANKA / Güncel

Bir yanıt yazın

E-posta adresiniz yayınlanmayacak. Gerekli alanlar * ile işaretlenmişlerdir

Başa dön tuşu
istanbul escort
istanbul escort
istanbul escort
istanbul escort
adalar escort
arnavutköy escort
ataşehir escort
avcılar escort
bağcılar escort
bahçelievler escort
bakırköy escort
başakşehir escort
bayrampaşa escort
beşiktaş escort
beykoz escort
beylikdüzü escort
beyoğlu escort
büyükçekmece escort
çatalca escort
çekmeköy escort
esenler escort
esenyurt escort
eyüp escort
fatih escort
gaziosmanpaşa escort
güngören escort
kadıköy escort
kağıthane escort
kartal escort
küçükçekmece escort
maltepe escort
pendik escort
sancaktepe escort
sarıyer escort
şile escort
silivri escort
şişli escort
sultanbeyli escort
sultangazi escort
tuzla escort
ümraniye escort
üsküdar escort
zeytinburnu escort
istanbul escort
istanbul escort